การจัดการความรู้

เรื่อง             การวางแผนและการบริหารจัดการความรู้ (KM Plan)

วันที่อบรม      วันพฤหัสบดีที่ 7 เมษายน 2554  (เวลา 09.00 – 12.00 น.) 

วิทยากร         ศาสตราจารย์ ดร. จีระ  หงส์ละดารมภ์  เลขาธิการมูลนิธิพัฒนาทรัพยากรมนุษย์ระหว่างประเทศ   

สรุปเนื้อหาการบรรยาย  

               การจัดการความรู้ (Knowledge Management หรือ KM) คือ เครื่องมือ เพื่อใช้ในการบรรลุเป้าหมายอย่างน้อย 3 ประการไปพร้อม ๆ กัน คือ  – บรรลุเป้าหมายของงาน – บรรลุเป้าหมายการพัฒนาคน  – บรรลุเป้าหมายการพัฒนาองค์กรไปสู่การเป็นองค์กรแห่งการเรียนรู้ (Learning Organization หรือ LO)

ความรู้ (Knowledge) แบ่งใหญ่ ๆ ได้ 2 ประเภท คือ

1.     ความรู้เด่นชัด (Explicit Knowledge) เป็นความรู้ที่อยู่ในรูปแบบที่เป็นเอกสาร หรือ วิชาการอยู่ในตำรา คู่มือปฏิบัติงาน

2.     ความรู้ซ่อนเร้น (Tacit Knowledge) เป็นความรู้ที่แฝงอยู่ในตัวคน เป็นประสบการณ์ที่สั่งสมมา ยาวนาน เป็นภูมิปัญญา

การจะวิเคราะห์ Knowledge ที่ชัด คือ การจัดการความรู้เพื่อไปสู่มูลค่าเพิ่ม ทฤษฎีมูลค่าเพิ่มจากฐานความรู้

–  การเปลี่ยนข้อมูล  (DATA)   การเก็บ

–  ข่าวสาร (INFORMATION)   การจัดหมวดหมู่

–  ความรู้ (KNOWLEDGE)   วิจัย วิเคราะห์

–  มูลค่าเพิ่ม  (VALUE ADDED)   การเปิดโลกทัศน์+ การบริหาร แบบแหวกวงล้อมที่ได้จังหวะ

–  ความฉลาดเฉลียว (WISDOM)

จัดการความรู้จึงเป็นเรื่องที่สำคัญ  โลกของเราวันนี้มีการเปลี่ยนแปลงและพัฒนาอย่างรวดเร็ว ปัจจุบันเป็นยุคของสังคมฐานความรู้ซึ่งแนวคิดนี้ได้เริ่มเกิดขึ้นตั้งแต่ประมาณปี ค.ศ. 1994

โลกและการเปลี่ยนแปลงสู่ยุคต่าง ๆ ถึงปัจจุบัน Agriculture ndustries  IT   S,W,C,I,I

จากยุคที่ 1 ยุคเกษตรกรรม สู่ยุคอุตสาหกรรม สู่ยุค Information Technology ปัจจุบันเรากำลังก้าวสู่ยุคที่ 4 หรือ Forth Wave ซึ่งในอนาคตเราจะต้องเน้น  sustainability+  wisdom+   creativity+  Innovation+ intellectual capital

การมีความรู้ที่สุดทันสมัย และข้ามศาสตร์ มีประโยชน์ต่อตนเองและองค์กรอย่างมากมาย ในการพัฒนาทรัพยากรมนุษย์ เราจำเป็นที่ต้องพัฒนา “ทุนมนุษย์” (Human Capital) และทุนทางความรู้ (Knowledge Capital) เป็นปัจจัยหนึ่งที่สำคัญมาก

8 K’s : ทฤษฎีทุน 8 ประเภท พื้นฐานของการพัฒนาทรัพยากรมนุษย์

–   Human Capital ทุนมนุษย์

–  Intellectual Capital ทุนทางปัญญา

–  Ethical Capital ทุนทางจริยธรรม

–  Happiness Capital ทุนแห่งความสุข

–  Social Capital ทุนทางสังคม

–  Sustainability Capital ทุนแห่งความยั่งยืน

–  Digital Capital ทุนทาง IT

–  Talented Capital ทุนทางความรู้ ทักษะและทัศนคติ

5 K’s (ใหม่) : ทฤษฎีทุนใหม่ 5 ประการ  เพื่อการพัฒนาทรัพยากรมนุษย์ในยุคโลกาภิวัตน์

–  Creativity Capital ทุนแห่งการสร้างสรรค์

–  Knowledge Capital ทุนทางความรู้

–  Innovation Capital ทุนทางนวัตกรรม

–  Emotional Capital ทุนทางอารมณ์

–  Cultural Capital ทุนทางวัฒนธรรม

 

หลักคิดและปรัชญาของพระเจ้าอยู่หัวฯ

พระเจ้าอยู่หัวฯ ทรงเป็นตัวอย่างขององค์กรแห่งการเรียนรู้และเศรษฐกิจพอเพียง วิธีการคิด 4 แนว ก่อนที่จะเริ่มทำงานใดๆ ให้คิดถึงสิ่งต่อไปนี้

1)  ทำอะไร

2)  ทำอย่างไร

3)  ทำเพื่อใคร

4)  ทำแล้วได้อะไร

หลักปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียงของพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวฯ  ความยั่งยืน ความผาสุข             ความพอประมาณ ความมีเหตุผล มีภูมิคุ้มกันที่ดี มีความรู้ มีคุณธรรมและจริยธรรม

หลักการในการทำงาน

1)  คิด Macro ทำ Micro

2)  ทำเป็นขั้นเป็นตอน

3)  ทำเรื่องยากให้เป็นเรื่องง่าย

4)  ทำอะไรให้นึกถึงภูมิสังคมของที่นั้น ๆ

5)  การสื่อความ การประสานงาน และการบูรณาการ (Communication, Coordination, Integration)

6)  ทำอะไรต้องมีผู้เป็นเจ้าของ

รู้ – รัก – สามัคคี

–  รู้ คือ จะทำอะไรต้องไปศึกษาให้รู้จริง

–  รัก คือ จะทำอะไรต้องสร้างฉันทะกับสิ่งนั้น ๆ

–   สามัคคี คือ ทำอะไรก็ให้ทำเป็นทีม ร่วมมือร่วมใจกันทำให้มีประสิทธิภาพ

กฎของ Peter Senge อยู่ในหนังสือ Rethinking the Future

–  Personal Mastery รู้อะไร รู้ให้จริง

–  Mental Models มีแบบอย่างทางความคิด

–  Shared Vision มีเป้าหมายร่วมกัน

–  Team Learning เรียนรู้เป็นทีม ช่วยเหลือกัน

–  System Thinking มีระบบการคิด มีเหตุมีผล

Habits: 7 อุปนิสัยของผู้ทรงประสิทธิผลสูง ของ Dr. Stephen Covey

1.  Be proactive

2.  Think with the end in mind

3.  Put first thing first

4.  Think win – win

5.  Try to understand and then to be understood

6.  Synergy

7.  Sharpen the saw

Edwards De Beno กล่าวไว้ถึงเรื่อง Lateral Thinking ซึ่งแปลว่า การเป็นผู้เรียนรู้ที่ฉลาดและได้ผล ซึ่งจะต้อง

–  ถามว่าที่ผ่านมาหรือเป็นมา ถูก หรือ ผิด

–  ท้าทายความคิดที่ถูกยอมรับ เช่น ในอดีตมีการถกเถียงว่า โลกแบน หรือ โลกกลม

–  หาทางออกใหม่ ๆ เช่น พยาบาลหรือหมอรู้ลึกและแคบ ควรฝึกคิดให้กว้างขึ้น เอาศาสตร์ต่าง ๆ มาใช้

ทฤษฎีเพื่อการสร้างวัฒนธรรมในการเรียนรู้ของ ดร.จีระ 4L’s,  3L’s,  2R’s,  2I’s, 4L’s 4L’s

• Learning Methodology

• Learning Environment

• Learning Opportunities

• Learning Communities

3L’s

Learning from pain

Learning from experiences

Learning from listening

2R’s

Reality

Relevance

2 I’s

 Inspiration

 Imagination

แนวคิดที่สำคัญเหล่านี้จะเป็นเครื่องช่วยนำพาองค์กรไปสู่การเป็นองค์กรแห่งการเรียนรู้ได้ และวันนี้สำหรับหลาย ๆ ท่านในที่นี้..ถือว่าน่าจะเป็นขั้นที่ 1คือ เล็งเห็นความสำคัญของการจัดการความรู้ (KM) แต่อย่าลืมว่า KM ยังไม่ใช่ LO และทุกท่านต้องมีความมุ่งมั่น ที่จะไปสู่ LO ให้ได้เพื่อการพัฒนาที่ยั่งยืนขององค์กร

สรุป

เมื่อมีความเข้าใจในทฤษฎีและแนวคิดของ KM และ LO แล้วจะทำอย่างไรให้ Awareness เกิดขึ้นอย่างจริงจัง ในวันนี้ ผมคิดว่าเราน่าจะวิเคราะห์

  1.  ผู้นำเป็นอย่างไร
  2.  บรรยากาศในการสร้างองค์กรแห่งการเรียนรู้
  3.  ทำสำเร็จแล้วได้อะไร (Incentives)
  4.  สร้าง Facilities ใหม่ , e-learning และ ห้องสมุด
  5.  ทำโทษถ้าไม่ดำเนินการ
  6.  มี Learning, Coach and Mentor
  7. มีการวัดผล และเครื่องชี้
  8. โยงไปสู่ ความสุขและ Blue Ocean

ประโยชน์ทื่ได้จากการอบรม

  1. ผู้เข้ารับการอบรมสามารถนำความรู้ที่ได้รับไปพัฒนาองค์กรสู่องค์กรแห่งการเรียนรู้
  2. สามารถนำเครื่องมือไปใข้ในการจัดการความรู้
  3. สามารถวางแผนจัดการความรู้เพื่อพัฒนาองค์กรอย่างยั่งยืน
  4. ทราบแนวคิดในการจัดการความรู้
August 10, 2011

การวางแผนและการบริหารจัดการความรู้ (KM Plan)

เรื่อง             การวางแผนและการบริหารจัดการความรู้ (KM Plan) วันที่อบรม      วันพฤหัสบดีที่ 7 เมษายน […]